Beheer en historiek

Een groeiend arboretum

De eerste bomen werden in het arboretum aangeplant in 1980. Langzaam groeide het arboretum uit tot een collectie bomen en struiken met internationale faam.

  • Kleinschalig begin Het arboretum van het provinciaal domein Het Leen is een vrij jonge verzameling bomen en struiken. In 1980 groeide bij Erik Windey - die in Het Leen werkte als groenarbeider - de idee om een verzameling inheemse bomen en struiken aan te leggen. Op een klein perceel langsheen de inkomdreef bracht hij de meest voorkomende inheemse bomen en struiken samen. België is echter niet bepaald bekend voor zijn grote soortenrijkdom, dus met enkele tientallen soorten was de verzameling aangelegd. Erik had echter grootsere plannen met het arboretum. Het vergde enige overtuigingskracht, maar na enkele jaren kreeg hij een groter terrein ter beschikking om zijn collectie uit te breiden. Vanaf dan maakten ook uitheemse en gekweekte planten deel uit van de verzameling.
     
  • Uitbreiding Het arboretum groeide niet alleen letterlijk, maar kon ook rekenen op steeds meer belangstelling, ook binnen het provinciebestuur. Toen aan de overzijde van de inkomdreef een nieuw stuk grond vrijkwam, kreeg Erik de mogelijkheid om met die drie extra hectare de oppervlakte van het arboretum te verdubbelen. In tegenstelling tot de eerder moeilijke beginperiode van het eerste deel, werd het tweede deel van het arboretum veel gestructureerder aangepakt. Er werd een wandelpad aangelegd en de indeling van de perken werd op voorhand gepland.
     
  • Vallen en opstaan Het aanleggen van het arboretum liep niet altijd van een leien dakje. Het onderhouden van levende planten is geen sinecure, zeker niet in ons grillig en wisselvallig klimaat. Door vorst, wateroverlast, konijnen of kevers stierf er al eens een zeldzaam exemplaar af. Deze tegenslagen waren vaak heel ontmoedigend, maar waren ook een leerschool om door een andere aanpak de planten nog beter te verzorgen.
  • Zo milieuvriendelijk mogelijk. Een arboretum vraagt een specifiek onderhoud. Bezoekers stellen hoge eisen aan de manier waarop de planten tentoon gesteld worden, en veel kruiden die spontaan de kop opsteken zijn in de perken ongewenst. In sommige gevallen kunnen woekerende onkruiden ook een gevaar betekenen voor de planten uit de collectie. We proberen die ongewenste kruiden zo veel mogelijk weg te houden zonder pesticiden te gebruiken. Dit lukt echter nog niet volledig, maar we blijven er naar streven. Bij wijze van experiment worden er binnenkort bodembedekkers aangeplant. Daardoor zouden er minder ongewenste planten de kop mogen opsteken. Mocht je nog vragen of voorstellen hebben over het pesticidebeleid in Het Leen, neem dan gerust contact op via het bosinfocentrum.

     

  • Troeven Erik besliste zelf welke planten hij in de verzameling opnam. Op die manier ontstonden enkele zeer uitgebreide en waardevolle plantencollecties. Vooral de geslachten Magnolia, Viburnum, Camellia en Rhododendron werden de troeven van dit arboretum.
     
  • Vaste planten In 2000 werd de collectie uitgebreid met een aantal vaste-plantengeslachten. Deze zorgen niet alleen voor extra kleur in de lente en de zomer, maar ook op botanisch vlak bieden deze planten een grote meerwaarde. Hierbij springt vooral de Geraniumcollectie in het oog.
     
  • Verwarmde kas Sinds 2003 heeft het arboretum ook een verwarmde kas. Dat maakte het mogelijk om vorstgevoelige planten in de winter goed te bewaren, en zo de collectie ook met niet-winterharde planten uit te breiden. Een verwarmde kas maakt het ook mogelijk om zeldzame, vorstgevoelige exemplaren te behouden en planten te vermeerderen om ze uit te wisselen met andere arboreta.
     
  • Bij de groten Er wordt steeds meer samengewerkt met andere botanische tuinen en arboreta uit binnen- en buitenland. Het arboretum van Het Leen is lid van de Vereniging voor Botanische Tuinen en Arboreta en van de Botanic Gardens Conservation International. Hierdoor kan Het Leen kennis en ervaring delen en planten uitwisselen met andere collecties. Sinds enkele jaren werkt het arboretum ook nauw samen met de International Camellia SocietyDankzij de uitgebreide collectie van het geslacht Camellia en de zorg waarmee de planten onderhouden worden, behaalde Het Leen in 2014 de prestigieuze titel 'International Camellia Garden of Excellence'.

 

Een arboretum met een missie

Een arboretum kan met enige verbeelding beschouwd worden als een museum van bomen en struiken. Dit houdt in dat het arboretum van Het Leen de drie basisfuncties van een museum vervult: bewaren, tonen en onderzoeken

Download de volledige tekst (pdf) van deze missie.